Culemborg zoals het was

Het leven in Culemborg

home Boeken Audio Film Over ons Nieuws Links

Canon van Culemborg

De canon van Culem- borg voert u langs de hoogtepunten van de Culemborgse geschie- denis. Klik hier en laat u verrassen.






Dirk van den Ham

Geboren: 10 augustus 1899

Overleden: 20 januari 1976

Dirk van den Ham was van beroep metselaar. Hij werd geboren op 10 augustus 1899. Na de dood van zijn moeder, Dirk was toen 3 jaar oud, is hij samen met zijn broer Mienus in het Elisabethweeshuis terecht gekomen.
In 1911 werd hij op 12 jarige leeftijd toegelaten tot de Gemeente Ambachtsschool-Tekenschool  hier in Culemborg. Hier werd hij opgeleid tot metselaar. Examen moest hij doen op de Ambachtschool te Utrecht. Op 1 april 1915 kreeg hij het getuigschrift dat hij de driejarige cursus voor “Leerling Metselaar” met goed gevolg had doorlopen. Na het verwerven van dit diploma heeft hij nog gedurende 10 maanden met zeer goed gevolg uitsluitend het onderwijs in het metselen gevolgd. Tot zijn achttiende heeft hij in het weeshuis gewoond, daarna moest hij in militaire dienst.


Werk

Dirk van den Ham heeft verschillende werkgevers gehad waaronder de firma Het Lam in Leerdam. Elke morgen om zes uur ging hij dan per fiets naar zijn werk. Verder heeft hij nog tot in de Tweede Wereldoorlog bij Dik Verbeek in de Herenstraat gewerkt. In 1943 werd hij door de Duitse bezetter gedwongen te werk gesteld aan de Atlantikwall in Zeeland. De verdedigingslinie van de Duitsers, die overigens nooit geheel werd voltooid, bestond uit bunkers, kanonnen en mijnenvelden.
Dirk van den Ham is daar ziek geworden. Nadat hij een tijdje in het ziekenhuis in Middelburg was opgenomen is hij afgekeurd en kon hij naar Culemborg terug keren.
Na de oorlog is hij als metselaar in dienst gekomen van de gemeente Culemborg. Een van zijn werkstukken kan men nog steeds bekijken. Dat is de pomp op de Veerweg.


Vakbond

Al snel na zijn militaire dienst is Dirk  van de Ham lid geworden van de Algemene Nederlandse Bouwbedrijfsbond. Hij behoorde zelfs tot diegene die hier in 1919 een Culemborgse afdeling van die bond hebben opgericht.
Op 7 april  1931  werd Dirk van den Ham benoemd tot penningmeester van de afdeling Culemborg van de Algemene Nederlandse Bouwbedrijfsbond. Dit was een belangrijke functie. Hij was o.a. verantwoordelijk voor het innen van de contributie. Dat betekende dat hij iedere zaterdagmiddag door weer en wind, bij de leden langs moest om de contributie op te halen. Maar ook was hij verantwoordelijk voor het registreren van de werkloze bouwvakarbeiders en het uitbetalen van hun uitkeringen. Verder was hij de man waar de bouwvakarbeiders hun vakantiebonnen konden inwisselen. Dan was het voor zijn woning in de Zandstraat op no. 84 druk met het komen en gaan van bouwvakkers. Hij zat dan in de gang van zijn woning aan een tafeltje om de bonnen in te wisselen.
De Culemborgse Courant schreef op 7 april 1961 het volgende over Dirk van den Ham: “Van den Ham heeft nooit tegen het verenigingswerk opgezien, integendeel. Hij is dertig jaar lang, een grote steun en een krachtig voor het welzijn van zijn vakgenoten strijdend organisatieman geweest, wiens eerlijkheid en betrouwbaarheid het aanzien van de bond mee hebben bepaald, wiens hulpvaardigheid en correctheid mee hebben geholpen de afdeling Culemborg in de grote Algemene Nederlandse Bedrijfsbond een naam te bezorgen die met eer en onderscheiding wordt genoemd.”

Op 7 oktober 1966 legde Dirk van den Ham zijn functie van penningmeester neer. Hij had deze functie 35 jaar vervuld. In Culemborg stond deze bond toen bekend als “De bond van Van den Ham”.


De pomp aan de Veerweg

Zandstraat 84, waar de bouwvakkers hun vakantiebonnen konden inwisselen.